Czerwony robak: Różnice pomiędzy wersjami

Z PUTwiki
Przejdź do nawigacjiPrzejdź do wyszukiwania
Lambda (dyskusja | edycje)
Nie podano opisu zmian
Lambda (dyskusja | edycje)
mNie podano opisu zmian
Linia 4: Linia 4:
Czerwce obok zboża, drewna i soli, były w XV i XVI stuleciu czołowym towarem eksportowym Polski i Litwy. Z Mazowsza, Wielkopolski, a w szczególności z [[Ruś Czerwona|Rusi Czerwonej]], wysyłany był do Krakowa, Wrocławia i Gdańska, skąd docierał do najważniejszych ośrodków tekstylnych w Górnych Niemczech, Toskanii i Wenecji. Najstarsza wzmianka o eksporcie czerwca pochodzi z 1412 roku.
Czerwce obok zboża, drewna i soli, były w XV i XVI stuleciu czołowym towarem eksportowym Polski i Litwy. Z Mazowsza, Wielkopolski, a w szczególności z [[Ruś Czerwona|Rusi Czerwonej]], wysyłany był do Krakowa, Wrocławia i Gdańska, skąd docierał do najważniejszych ośrodków tekstylnych w Górnych Niemczech, Toskanii i Wenecji. Najstarsza wzmianka o eksporcie czerwca pochodzi z 1412 roku.


Po sproszkowaniu zebranych larw stosowano je jako barwnik [[Karmin|karminowy]] w całej [[Europa|Europie]] w przemyśle tekstylnym do połowy XIX wieku{{odn|Mączak|2005}}. Barwnik ten był powszechnie używany w farbiarstwie i malarstwie. Czerwone [[larwa|larwy]] czerwca polskiego żerują na roślinie [[czerwiec trwały|czerwcu trwałym]] (''Scleranthus perennis'') z rodziny [[goździkowate|goździkowatych]] rosnącej na piaskach i ugorach. Czerwiec stanowił czas zbiorów owada do celów przemysłowych. Od nazwy czerwca polskiego wywodzi się nazwa koloru czerwonego oraz nazwa miesiąca [[czerwiec|czerwca]].
Po sproszkowaniu zebranych larw stosowano je jako barwnik [[Karmin|karminowy]] w całej [[Europa|Europie]] w przemyśle tekstylnym do połowy XIX wieku. Barwnik ten był powszechnie używany w farbiarstwie i malarstwie. Czerwone [[larwa|larwy]] czerwca polskiego żerują na roślinie [[czerwiec trwały|czerwcu trwałym]] (''Scleranthus perennis'') z rodziny [[goździkowate|goździkowatych]] rosnącej na piaskach i ugorach. Czerwiec stanowił czas zbiorów owada do celów przemysłowych. Od nazwy czerwca polskiego wywodzi się nazwa koloru czerwonego oraz nazwa miesiąca [[czerwiec|czerwca]].


Dopiero po odkryciu Ameryki barwnik pozyskiwany z czerwca polskiego został wyparty przez tańszą [[kwas karminowy|koszenilę]], produkowaną z [[czerwiec kaktusowy|czerwca kaktusowego]] (''Dactylopius coccus''), żyjącego na opuncjach.
Dopiero po odkryciu Ameryki barwnik pozyskiwany z czerwca polskiego został wyparty przez tańszą [[kwas karminowy|koszenilę]], produkowaną z [[czerwiec kaktusowy|czerwca kaktusowego]] (''Dactylopius coccus''), żyjącego na opuncjach.

Wersja z 15:44, 7 maj 2026

Czerwony robak, wł. czerwiec polski – gatunek owada z rzędu pluskwiaków. Znany jest również jako poznański czerwiec (nie mylić z Poznańskim Czerwcem). Jego znaczenie gospodarcze i powiązanie z Chinami bada Krzysztof Zwierzyński.

Znaczenie gospodarcze

Czerwce obok zboża, drewna i soli, były w XV i XVI stuleciu czołowym towarem eksportowym Polski i Litwy. Z Mazowsza, Wielkopolski, a w szczególności z Rusi Czerwonej, wysyłany był do Krakowa, Wrocławia i Gdańska, skąd docierał do najważniejszych ośrodków tekstylnych w Górnych Niemczech, Toskanii i Wenecji. Najstarsza wzmianka o eksporcie czerwca pochodzi z 1412 roku.

Po sproszkowaniu zebranych larw stosowano je jako barwnik karminowy w całej Europie w przemyśle tekstylnym do połowy XIX wieku. Barwnik ten był powszechnie używany w farbiarstwie i malarstwie. Czerwone larwy czerwca polskiego żerują na roślinie czerwcu trwałym (Scleranthus perennis) z rodziny goździkowatych rosnącej na piaskach i ugorach. Czerwiec stanowił czas zbiorów owada do celów przemysłowych. Od nazwy czerwca polskiego wywodzi się nazwa koloru czerwonego oraz nazwa miesiąca czerwca.

Dopiero po odkryciu Ameryki barwnik pozyskiwany z czerwca polskiego został wyparty przez tańszą koszenilę, produkowaną z czerwca kaktusowego (Dactylopius coccus), żyjącego na opuncjach.